باطريها و نكاتي در رابطه با شارژ آنها

درحال حاضر رايجترين گونه باطري كه در وسايل همراه استفاده مي شود يك نوع باطري غير قابل شارژ است البته وسايل همراه پراستفاده مانند لپ تاپها ، گوشي هاي موبايل به باطريهاي قابل شارژ نياز دارند . پس قبل از استفاده از باطريها لازم است با انواع آنها آشنا شوید . باطريهائي كه در حال حاضر در دستگاهها مورد استفاده قرار مي گيرند از لحاظ شيميائي به انواع ذيل تقسيم بندي مي شوند :

الف ) باطريهاي غير قابل شارژ :

1 ) آلكالاين يا باطري قليائي ( ALKALINE )

اين باطريها معمولاً 10 برابر باطريهاي قديمي كه از حنس روي ـ كربن بوده اند ، كارآيي دارند و مي توانند حدود 85 % ظرفيت خود را پس از 5 سال بلااستفاده بودن حفظ كنند . اين باطريها كمتر نشت و افت مي كنند همچنين در محدوده گسترده اي از دماي محيط مي توانند به كار خود ادامه دهند .

2 ) ليتيم ( LITHIUM )

در اين باطريها از حالت فلزي ليتيم استفاده مي شود تا به چگالي انرژي بالائي دست يافت . روي همين اصل مدت عمل آنها طولاني  و طول عمر حاصل از عدم استفاده آنها نيز زياد خواهد بود . اين باطريها پس از 5 سال عدم استفاده حدود 97 % ظرفيت خود را  حفظ مي كنند . در واقع اين باطريها بهترين جايگزين براي باطريهاي قليائي موجود در دوربينهاي ديجيتال و دستگاههاي MP3 و همچنين ساير وسايل الكترونيكي مي باشد .

ب ) باطريهاي قابل شارژ

1 ) نيكل كادميم ( NICKEL – CADMIUM ) ( NI – CD )

اگرچه درحال حاضر از اين باطريها استفاده چنداني نمي شود اما اگر از افرادي هستيد كه با اين نوع باطريها كار مي كنيد بايد بدانيد كه :

اين باطريها سرعت شارژ بالائي فراهم خواهند آورد و طول عمر خوبي نيز دارند ( بيش از 1000 چرخه شارژ / دشارژ )

البته اگر پيش از آنكه اين باطريها كاملاً دشارژ شوند آنها را شارژ كنيد كارآئي آنها پائين مي آيد . در بعضي از شارژرهاي موجوداينگونه باطريها مداري وجود دارد كه در صورت شارژ بيش از حد باطري را دشارژ مي كند . اين باطريها به دوره

 ( BREAK - IN )   نياز دارند . سازندگان اين نوع باطريها سه بار چرخه شارژ / دشارژ را قبل از رسيدن باطري به حالت بهينه خود توصيه مي كنند

.2 ) نیکل متال هيبريد ( NICKEL – METHAL HYBRIDE ) ( NI – MH )

اگرچه اين باطريها سي تا چهل درصد ظرفيت بيشتري نسبت به معادلهاي نيكل ـ كادميم دارند اما تعداد چرخه شارژ / دشارژ كمتري دارند ( بين 300 تا 500 چرخه ) نكته مهم در رابطه با اين باطريها اين است كه اين باطريها پيش از شارژ به دشارژ كامل نياز ندارند لذا مي توان قبل از يك استفاده طولاني كه در برنامه كاري روزانه وجود دارد آن را كاملاً شارژ كرد . از طرفي اگر اين باطريها به تعداد دفعات زياد كاملاً دشارژ شود طول عمرشان كم مي شود . هرچند گاهي اوقات اگر كاملاً دشارژ شوند بگونه اي بهينه كار خواهند كرد .  شارژ اين باطريها نسبت به معادل باطري نيكل ـ كادميم طولاني تر است و اگر بيش از حد شارژ شود يا در زماني كه باطري داغ است ، شارژ ادامه پيدا كند به احتمال زياد باطري خراب خواهد شد اما شاررهاي اين باطري خوب مي توانند جلوي شارژ بيش از حد باطري را بگيرند ضمناً اگر دماي داخلي باطري نيز بالا باشد عمل شارژ را متوقف مي سازند .

3 ) ليتيم ـ يون ( LITHIUM – ION )

بيشترين چگالي انرژي را اين نوع باطريها فراهم مي سازند ( تقريباً دو برابر انرژي قابل دسترسي از باطريهاي نيكل ـ كادميم ) . اين باطريها   به دشارژ كامل نياز ندارند . به دوره BREAK – IN هم نياز ندارند . در واقع مي توانيد در هر زمان كه بخواهيد اين باطريها را  بدون اينكه روي كارآئي آنها تأثير بگذارد شارژ كنيد . البته باتوجه به چرخه تقريباً پائين شارژ / دشارژ اين باطريها ( 300 تا 500 چرخه ) اگر زود به زود و قبل از تخليه آنها را شارژ كنيد طول عمر آنها را پائين مي آوريد . بسياري از سازندگان اين نوع باطريها عمر آنها را  تا 3 سال نيز ذكر كرده اند اما تعدادي از مصرف كنندگان طول عمر آنها را تا 18 ماه گزارش كرده اند .

4 ) پوليمر ليتيم ـ يون ( LITHIUM – ION POLYMER ) ( LIPO ) ( LI – POLY )

اين نوع باطريها اساساً شبيه باطريهاي ليتيم ـ يون هستند با اين تفاوت كه پوليمرهاي ليتيم ـ يون بسيار نازكتر هستند با اندازه هائي به كوچكي يك ميليمتر حتي كمتر . مزيت اصلي اين باطريها نسبت به باطري ليتيم ـ يون در اين است كه سبك تر بوده و در برابر نشست مواد شيميائي و شارژ بيش از حد مقاومترند . اما دلايل اصلي عدم توليد يا استفاده از اين نوع باطريها اين است كه توليد آنها گرانتر از باطريهاي ليتيم ـ يون تمام خواهد شد و از طرفي چگالي انرژي پائين تري نيز فراهم مي سازند .باتوجه به موارد بالا اميدواريم كه در انتخاب باطري دستگاههاي الكترونيكي توانسته باشيم شما را راهنمائي كنيم . لازم است اين نكته مهم را نيز متذكر شويم كه همه انواع باطريها جايگزين پذير نيستند پس هيچگاه از باطريها در وسايلي كه براي استفاده از آنها طراحي نشده اند استفاده نكنيد .

 گردآوری :[e-mail]